Sáng kiến kinh nghiệm Một số kinh nghiệm chế biến món ăn cho trẻ tại trường mầm non
Chế độ ăn uống trong trường mầm non gồm 2 bữa: Bữa trưa và bữa phụ chiều đối với mẫu giáo và cả nhà trẻ. Trẻ được ăn theo thực đơn đã xây dựng theo mùa, tuần chẵn lẻ, thực phẩm phong phú, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Các món ăn 100% được chế biến tại trường. Trong chế biến món ăn, kỹ thuật làm chín là khâu cuối cùng của kỹ thuật chế biến. Nó kết hợp với khâu phối hợp nguyên liệu và gia vị để tạo nên món ăn hoàn chỉnh. Kỹ thuật làm chín thực phẩm là làm cho những nguyên liệu tươi sống trở thành những món ăn chín, bổ, hợp vệ sinh, có mùi thơm ngon, tạo điều kiện thuận lợi cho cơ thể dễ hấp thu và tiêu hóa. Qua làm chín những thực phẩm, nguyên liệu vốn nhạt nhẽo trở thành những món ăn đậm đà, thơm ngon, hợp khẩu vị. Món ăn sau khi làm xong phải đạt độ chín thích hợp. Độ chín của món ăn phải đảm bảo các yêu cầu sau:
- Làm cho cơ thể hấp thu tối đa các chất dinh dưỡng hợp khẩu vị người ăn.
Đối với thịt động vật: thường làm chín mềm, nhừ. Đối với thực phẩm nguồn gốc thực vật: các loại rau, hoa, quả cần chín tới, các loại củ có bột phải chín bở. Do đó khi chế biến món ăn cần nắm vững yêu cầu về độ chín của các loại món ăn đó để sử dụng nhiệt độ và thời gian thích hợp. Mỗi loại món ăn đều có mùi vị riêng biệt, mùi vị của món ăn là do cách làm chín kết hợp với nguyên liệu và gia vị trong món ăn tạo nên. Ví dụ: món canh có vị ngọt của thịt, xương. Món nướng có vị ngọt đậm đà của thịt và mùi thơm của gia vị tẩm ướp. Sau khi làm chín thực phẩm, các món ăn tạo nên những màu sắc riêng, nó phụ thuộc vào sự biến đổi của các chất dinh dưỡng trong thực phẩm dưới tác dụng của nhiệt. Tùy vào mỗi phương pháp làm chín mà tạo ra những màu sắc khác nhau :
- Làm chín bằng nước và hơi nước màu sắc của thực phẩm ít thay đổi.
- Làm chín bằng chất béo và chất trung gian, món ăn thường có màu vàng nâu, nâu sẫm.
Tóm tắt nội dung tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm Một số kinh nghiệm chế biến món ăn cho trẻ tại trường mầm non
![Sáng kiến kinh nghiệm Một số kinh nghiệm chế biến món ăn cho trẻ tại trường mầm non Sáng kiến kinh nghiệm Một số kinh nghiệm chế biến món ăn cho trẻ tại trường mầm non](https://s1.skkn.com.vn/hrtx7fcnxiya0bxj/thumb/2023/08/20/sang-kien-kinh-nghiem-mot-so-kinh-nghiem-che-bien-mon-an-cho_QFlejvqhja.jpg)
i mẻ trong thực đơn của trẻ cả bữa sáng và bữa chiều. 2.1 Thuận lợi: - Trường mầm non chúng tôi luôn nhận được sự quan tâm và chỉ đạo của phòng giáo dục đào tạo của quận. Ban giám hiệu nhà trường luôn quan tâm đến công tác chuyên môn cho đội ngũ giáo viên nhân viên trong nhà trường, luôn quan tâm tạo điều kiện để nâng cao cơ sở vật chất của bếp. - Cơ sở vật chất trong bếp đồng bộ, chị em trong tổ nhiệt tình yêu nghề. - Các cô nuôi trong bếp đều trẻ, nhiệt tình, yêu nghề, đều có bằng trung cấp nấu ăn. Có sự hiểu biết và đủ trình độ để nấu các món ăn ngon cho trẻ, luôn luôn tìm tòi học hỏi để nâng cao tay nghề. - Bản thân tôi là một nhân viên nuôi trẻ , có trình độ chuyên môn, ham học hỏi, nhiêt tình với công việc nuôi dưỡng của mình. - Bếp được trang bị đồ dùng và dụng cụ 100% bằng inox nên rất thuận tiện cho dây chuyền sơ chế và chế biến. - Nguồn cung cấp thực phẩm tạo dựng được lòng tin giữa nhà trường và bên giao nhận thực phẩm. Nguồn cung cấp thực phẩm là công ty cổ phần suất ăn công nghiệp với những thực phẩm an toàn có địa chỉ dõ dàng, có biên bản thỏa thuận giữa bên mua và bên bán tạo sự tin tưởng về chất lượng và giá cả hợp lý. 2.2 Khó khăn : - Phụ huynh chưa hiểu được vai trò công việc của các cô nuôi trong trường mầm non chưa quan tâm đến chế độ ăn của con em mình trong trường mầm non. - Phụ huynh còn nuông chiều con, chưa có nhận thức đúng đắn về việc phải cân bằng giữa các chất cần thiết cho cơ thể trẻ, con thích ăn cái gì thì cho ăn cái nấy còn con mà không thích ăn thì thôi nên rất khó khăn cho giáo viên khi cho trẻ ăn tại trường. - Dịch bệnh thường xuyên xảy ra như : cúm gà H5N1 và H7N9 cùng với đó là dịch lợn tai xanh, lở mồm long móng ảnh hưởng đến giá cả của thực phẩm. - Các tài liệu và các buổi tập huấn nâng cao trình độ cho nhân viên nuôi dưỡng còn hạn chế và gập rất nhiều khó khăn. III . Một số biện pháp chế biến món ăn cho trẻ Để nấu được một bữa ăn ngon cho trẻ thì ta cần phải có một số biện pháp sau Biện pháp 1 : Xây dựng thực đơn phù hợp Nhận thức được tầm quan trọng trong chăm sóc dinh dưỡng của trẻ, cùng với tinh thần trách nhiệm cao ngay từ đầu năm học tôi thường xuyên kiểm tra giờ ăn các lớp để kịp thời điều chỉnh chế biến thức ăn cho các cháu được thơm ngon, tôi đã tham mưu, phối hợp với ban giám hiệu xây dựng thực đơn hợp lý cho trẻ, thay đổi theo mùa, cân đối về dinh dưỡng. Nghĩa là đủ chất, đủ lượng, cân đối giữa thức ăn thực vật và động vật, đầy đủ 4 nhóm thực phẩm sau : Nhóm cung cấp chất đạm ( Protein ) như : Thịt, cá, tôm, cua, các loại đỗ hạt, đậu tương giúp xây dựng cơ bắp kháng thể đặc biệt là sự phát triển của các tế bào. Nhóm cung cấp chất béo (Lipít) như : Dầu, mỡ, lạc, vừng, nhóm vừa năng lượng cao, vừa làm cảm giác ngon miệng giúp trẻ hấp thụ sử dụng tốt các vitamin trong chất béo như: vitamin A,D,E,K. Nhóm chất bột đường (Gluxit) như: Bột, cháo, cơm, mì, búnnhóm cung cấp năng lượng chủ yếu cho cơ thể và cơ bắp. Nhóm cung cấp vitamin và khoáng chất như: Rau quả đặc biệt các loại rau có màu xanh thẩm như rau ngót, rau muống, rau dền, rau cải, rau mồng tơi Các loại quả có màu đỏ hoặc vàng như chuối, đu đủ, xoài, cam, cà chua, gấc..nhóm cung cấp các loại vi dưởng chấtđóng vai trò là chất xúc tác giữa các thành phần hoá học trong cơ thể. Ví dụ: Dưới đây là một số thực đơn đang được thực hiện ở trường chúng tôi, cung cấp nhu cầu năng lượng đảm bảo cho một cháu 60% so với nhu cầu năng lượng cần thiết trong ngày, thực đơn theo mùa và theo tuần đang thực hiện tại trường chúng tôi. Thực đơn mùa đông (tuần 1 + tuần 3) Thứ Bữa trưa Bữa chiều Mẫu giáo + Nhà trẻ Bữa phụ mẫu giáo (14h15-15h) Bữa phụ nhà trẻ (13h45-14h15) Bữa chính chiều nhà trẻ (15h15-16h) 2 - Cơm- Thịt bò, thịt lợn sốt vang - Rau cải xào nấm - Canh bí xanh nấu tôm đồng- chuối tiêu - Cháo thịt gà, hạt sen, đỗ xanh - Sữa Dollac - Sữa Dollac -Cháo gà, hạt sen, đỗ xanh -Bánh dinh dưỡng 3 - Cơm- Trứng đúc thịt nấm hương - Su Su, cà rốt xào thịt bò - Canh rau ngót nấu thịt - Mỳ chũ nấu cua, thịt bò, rau cải - Sữa Dollac - Sữa Dollac -Mỳ chũ nấu cua, thịt bò, rau cải -Dưa hấu 4 - Cơm- Đậu phụ, thịt lợn sốt cà chua - Giá đỗ xào thịt - Canh mồng tơi nấu cua đồng- Sữa chua - Xôi xéo hành, ruốc - Sữa Dollac - Sữa Dollac -Cơm thịt gà rang gừng -Canh rau cải cúc nấu thịt lợn 5 - Cơm- ruốc, tôm tổng hợp - Bắp cải xào thịt - Canh củ, quả nấu xương lợn - Phở bò - Dưa hấu - Sữa Dollac -Phở bò -Dưa hấu 6 - Cơm - cá trắm thịt lợn sốt cà chua -Bí đỏ xào tỏi -Canh rau cải nấu thịt - Bánh mỳ ruốc - Sữa Dollac - Sữa Dollac -Cơm- Thịt ngan xào lăn -Canh rau ngót nấu thịt lợn 7 -Cơm – Thịt gà om nấm -Khoai tây xào thịt bò -Canh bắp cải nấu thịt - Cháo tôm, cà rốt - Chuối tiêu - Sữa Dollac -Cháo tôm, cà rốt -Chuối tiêu Thực đơn mùa đông (tuần 2 + tuần 4) Thứ Bữa trưa Bữa chiều Mẫu giáo + Nhà trẻ Bữa phụ mẫu giáo (14h-14h45) Bữa phụ nhà trẻ (13h45-14h15) Bữa chính chiều nhà trẻ (15h15-16h) 2 -Cơm - Thịt gà, thịt lợn om nấm -Giá đỗ, mướp xào thịt -Canh bí xanh nấu xương gà – Chuối tiêu - Cháo ngao rau cải - Sữa Metacare - Sữa Metacare - Cháo ngao rau cải - Bánh dinh dưỡng 3 - Cơm – Đậu phụ rán, thịt lợn sốt cà chua - Khoai tây xào thịt bò - Canh rau cải nấu thịt lợn – Sữa chua - Bún cua, thịt bò - Sữa Metacare - Sữa Metacare - Bún cua, thịt bò - Dưa hấu 4 - Cơm - Tôm,thịt rim -Su hào, su su xào thịt bò - Canh rau ngót nấu thịt lợn - Xôi gấc - Sữa Metacare - Sữa Metacare -Cơm- thịt bò xào su su 5 - Cơm - trứng vịt, thịt lợn hấp vân - Bí đỏ xào tỏi - Canh bắp cải nấu thịt lợn - Mỳ chũ nấu cá, rau cải - Sữa Metacare - Sữa Metacare - Mỳ chũ nấu cá, rau cải - Chuối tiêu 6 - Cơm cá ba sa, thịt lợn sốt cà chua - Rau cải ngọt xào thịt bò, nấm - Canh củ, quả nấu xương- Dưa hấu - Bánh ga to cuộn kem - Sữa Metacare - Sữa Metacare -Cơm-Thịt bò nấu cà ri -Canh rau ngót nấu thịt lợn 7 - Cơm – Thịt lợn kho tàu - Bí xanh xào - Canh rau cải cúc nấu thịt lợn - Cháo thịt bò, cà rốt - Sữa Metacare - Sữa Metacare - Cháo thịt bò, cà rốt -Dưa hấu Thực đơn mùa hè (tuần 1 + tuần 3) Thứ Bữa trưa Bữa chiều Mẫu giáo + Nhà trẻ (10h15p-11h30p) Bữa phụ mẫu giáo ( 14h-14h45p) Bữa phụ nhà trẻ (13h45- 14h15p) Bữa chính chiều (15h15p-16h) 2 Thịt bò, thịt lợn nấu cà ri Giá đỗ, mướp quả xào thịt Canh bí xanh nấu tôm đồng- Chuối tiêu Cháo gà,hạt sen, đỗ xanh Sữa Dollac Sữa Dollac Cháo gà,hạt sen, đỗ xanh Chuối tiêu 3 Đậu phụ, thịt lợn sốt cà chua Su su, cà rốt xào thịt bò Canh mồng tơi, mướp nấu cua đồng – Sữa chua Chè đỗ đen rắc lạc Sữa Dollac Thịt lợn kho tàu Canh rau ngót nấu thịt lợn 4 Cá trắm, thịt lợn sốt cà chua Bí đỏ xào tỏi Canh rau cải nấu thịt lợn Bún ngan Sữa Dollac Sữa Dollac Bún ngan Dưa hấu 5 Trứng thịt, nấm hương hấp vân Rau cải thảo xào thịt Canh củ, quả nấu xương lợn Mỳ chũ nấu cua, thịt bò, rau cải Sữa Dollac Sữa Dollac Mỳ chũ nấu cua, thịt bò, rau cải Sữa chua 6 Thịt lợn kho tàu Khoai tây xào thịt bò Canh bầu nấu tôm- Dưa hấu Bánh gato Sữa Dollac Sữa Dollac Tôm, thịt lợn rim Canh giá đỗ nấu đậu phụ 7 Thị gà rang gừng Bí xanh xào thịt Canh rau ngót nấu thịt lợn Cháo lươn hành mùi Sữa Dollac Cháo lươn hành mùi Thực đơn mùa hè (tuần 2 + tuần 4) Thứ Bữa chính trưa (10h15p-11h30p) Bữa chiều Mẫu giáo + Nhà trẻ Bữa phụ mẫu giáo (14h-14h45p) Bữa phụ nhà trẻ (13h45p-14h15p Bữa chính chiều (15h15p-16h) 2 Cơm - thịt gà – thịt lợn om nấm Rau cải xanh xào thịt bò, nấm hương Canh bí xanh nấu xương gà- Chuối tiêu Cháo tôm cà rốt Sữa Dielac Sữa Dielac Cháo tôm cà rốt Đu đủ 3 Cơm - đậu phụ rán- thịt lợn sốt cà chua Bí ngô xào tỏi- thịt lợn Canh rau rền, rau đay nấu cua đồng- Sữa chua Bún thịt bò Sữa Dielac Sữa Dielac Bún thịt bò Dưa hấu 4 Cơm – Thịt lợn kho tàu Bắp cải xào thịt Canh bầu nấu tôm Sữa Dielac Chè bột sắn, hạt sen, đỗ xanh Sữa Dielac Cơm - thịt gà rang gừng Bắp cải xài thịt lợn Canh rau ngót nấu thịt lợn 5 Cơm- Trứng vịt- thịt lợn hâp nấm hương Su su, cà rốt xào thị bò Canh rau ngót nấu thịt thăn lợn Mỳ chũ nấu cá, rau cải Sữa Dielac Sữa Dielac Mỳ chũ nấu cá, rau cải Chuối tiêu 6 Cơm- Cá ba sa, thịt lợn sốt cà chua Khoai tây xào thịt lợn Canh rau cải nấu thịt lợn- Dưa hấu Bánh su kem Sữa Dollac Sữa Dielac Cơm-thịt bò nấu cà ri Giá đỗ, mướp xào thịt Canh mồng tơi nấu thịt 7 Cơm – Tôm, thịt lợn rim Bí xanh xào thịt lợn Canh rau muống nấu thịt lợn Cháo thịt bò, cà rốt Sữa Dollac Sữa Dielac Cháo thịt bò, cà rốt Biện pháp 2: Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm khi sử dụng Người chăm sóc trẻ, chế biến thực phẩm cần rửa tay bằng xà phòng và nước sạch, móng tay phải cắt ngắn, không tiếp xúc với thực phẩm khi đang bị đau bụng, hay có biểu hiện của bệnh truyền nhiễm Dụng cụ chứa nước phải sạch không đẻ bụi bẩn bám phải có nắp đậy. Nắm vững được các tính năng và tính chất của các thực phẩm có nguồn gốc động vật, thực vật để lựa chọn nguyên liệu tươi ngon đảm bảo. Nhà trường thực hiện một cách nghiêm túc tất cả các quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm. Có dụng cụ thái chín, sống riêng biệt. Ký kết hợp đồng thực phẩm với các công ty thực phẩm có uy tín và đầy đủ tư cách pháp nhân do quận phê duyệt Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm từ khâu giao nhận thực phẩm - sơ chế - chế biến - chia ăn.phải tuân thủ theo đúng quy trình bếp một chiều. Thực hiện kiểm thực 3 bước trước khi cho trẻ ăn Khi nấu, hạn chế mở vung, khuấy đảo nhiều, rất dễ bị mất chất dinh dưỡng. Nếu cho thêm nước vào thức ăn hoặc nước uống thì phải đun sôi lại rồi mới bắc ra. Khi nếm thức ăn thì phải có dụng cụ riêng và sạch, nếm xong còn thừa không được đổ vào nồi thức ăn. Thức ăn đã nấu chín phải được đậy cẩn thận để cạnh bếp hoặc trên bàn chia thức ăn. Cơ thể trẻ luôn cần dinh dưỡng để phát sinh năng lượng với tốc độ tăng trưởng và phát triển nhanh. Sự cung cấp đủ dinh dưỡng và bổ sung nguồn nhiệt lượng là rất cần thiết, vì vậy yêu cầu người nấu ăn phải có kỹ năng trong khi chế biến thực phẩm nhằm đảm bảo được các chất dinh dưỡng và vệ sinh an toàn thực phẩm. Thực phẩm động vật chứa nhiều đạm là môi trường thuận lợi cho vi khuẩn sống, phát triển, chúng làm cho nguyên liệu rất dễ bị ôi, hỏng vì vậy sau khi sơ chế phải sạch. Chất đạm động vật có tính chất dễ biến đổi và dễ bị hao tổn trong quá trình sơ chế nên không được ngâm quá lâu và rửa quá kỹ trong nước. Thịt động vật phải rửa sạch ,cắt miếng và trần qua nước sôi trước khi đưa vào xay. Khi sơ chế các loại rau, củ, quả thì phải rửa kỹ từng quả, từng tàu lá (nhất là loại rau có nhiều lá), nên rửa dưới vòi nước và rửa ít nhất 3 lần sau đó ngâm từ 15 - 30 phút để loại trừ bớt độc tố hoặc dư lượng thuốc bảo vệ thực vật còn sót lại trong rau, củ, quả. Lưu ý không làm rau bị dập nát khi rửa, vì rau xanh có rất nhiều vitamin dễ hòa tan trong nước nên ta sơ chế sạch rồi mới cắt, thái tránh hao hụt vitamin trong quá trình sơ chế. Chất đường bột có trong gạo cũng rất dễ hòa tan trong nước nên khi sơ chế ta không nên ngâm lâu hoặc vo kỹ trong nước. Nếu thực phẩm có chứa nhiều chất béo thì khi sơ chế không được để dưới ánh sáng mặt trời vì chất béo sẽ bị ôxi hóa tạo thành những chất độc có hại cho cơ thể con người, nhất là đối với trẻ em. Nắm rõ loại thực phẩm nào luôn tồn tại sẵn độc tố ở một số bộ phận để có cách sơ chế phù hợp. Chẳng hạn, trong củ khoai tây, độc tố thường tập trung ở mắt nên khi sơ chế phải khoét cạnh mắt rồi ngâm trong nước khoảng 15 phút. Chế biến là giai đoạn làm chín thức ăn bằng nhiệt. Thực phẩm đã qua sơ chế khi đem chế biến phải được làm chín kỹ sẽ tiêu diệt được hầu hết các vi sinh vật có hại cho cơ thể con người nhằm đảm bảo an toàn cho cơ thể của trẻ. Thức ăn, nước uống đều phải đun sôi, nấu chín hoàn toàn. Tuyệt đối không được chế biến thực phẩm ở dạng tái hoặc lòng đào nhất là các loại thực phẩm như thịt lợn, thịt gà, thịt bò, cá thì cần phải chế biến kỹ hơn vì vi khuẩn chỉ bị tiêu diệt ở nhiệt độ cao. - Thường xuyên lưu mẫu thức ăn của trẻ 24/24 giờ. Biện pháp 3: Tìm tòi học hỏi kinh nghiệm để nâng cao khả năng chế biến món ăn cho trẻ mầm non + Một công việc dù khó hay dễ mà chúng ta không tìm tòi,học hỏi về chúng thì chắc rằng ta không thể làm tốt việc đó được vì vậy bản thân tôi luôn tìm tòi học hỏi để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ của mình.Đặc biệt với các cô nuôi như tôi là người trực tiếp chế biến ra các món ăn để chăm sóc sức khỏe cho trẻ thì vấn đề học càng quan trọng.Vì càng học nhiều bao nhiêu kinh nghiệm nấu ăn càng được nâng cao bấy nhiêu,các cô sẽ làm tốt hơn công tác nuôi dưỡng của mình.Bên cạnh đó các cô phải thường xuyên thay đổi thực đơn và chế biến món ăn cho trẻ như thế nào giúp trẻ ăn ngon miệng, hết suất . + Câu nói của Lê Nin: “Học, học nữa, học mãi” luôn thúc đẩy tôi không ngừng tìm tòi học hỏi những người xung quanh, đồng nghiệp và trên mọi kênh thông tin có liên quan tới đến vấn đề chế biến các món ăn và giúp tôi có những kinh nghiệm quý báu trong việc chế biến món ăn trong gia đình cũng như trong trường học. Bên cạnh đó tôi thường xuyên nấu thử những món ăn,món bánh mới mà tôi vừa học hỏi được để mọi người cùng thưởng thức và tham khảo góp ý cho tôi giúp tôi tự tin hơn trong công việc cũng như trong chuyên môn của mình. Biện pháp 4: Lựa chọn thực phẩm đảm bảo chất lượng. Khi chọn rau thực phẩm phải tươi ngon, không có thuốc trừ sâu hay chất kích thích, chất xúc tác. Thức ăn chế biến sẵn phải chọn thương hiệu, uy tín về chất lượng đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Cụ thể: Bằng việc làm hàng ngày tôi cùng chị em thực hiện nghiêm ngặt việc giao nhận với các thương hiệu cung cấp thực phẩm sạch, an toàn, uy tín như Công ty cổ phần xuất ăn công nghiệp có cam kết hai bên. Cùng với những kinh nghiệm lựa chon thực phẩm của tôi để chọn ra những thực phẩm tươi ngon có chất lượng, để tạo ra bữa ăn ngon và lành như : *Cách chon các loại rau, củ, quả : + Lựa chọn cà chua :Cà chua là loại quả có giá trị dinh dưỡng rất cao. Trong quả cà chua có chứa nhiều loại vitamin như A ,C. Đặc biệt, ở độ chín hoàn toàn lượng vitamin C và Carotenoit đạt tỷ lệ cao nhất, lượng Axit giảm,lượng đường tăng , thịt quả có vị ngọt hơn lúc xanh. Lựa chọn những quả chin đều, thành quả dầy, thành cứng, nhiều bột, ít hạt. Loại bỏ những quả dập nát, mốc meo, ủng thối. + Bắp cải : Bắp cải là loại rau ăn lá, ngoài việc cung cấp các vitamin, khoáng chấtnó còn cung cấp một lượng chất sơ giúp cơ thể dễ tiêu hóa, lợi tiểu tốt. Nên chọn cây chắc, lá xoăn, tầu lá dầy cuốn chặt, lá mầu trắng. loại bỏ những cây lá vàng, úa, thối. + Rau mùng tơi : Chọn loại rau lá nhỏ mầu xanh biếc, bóng,không giập nát hoặc sấu. Không chọn loại rau lá to và dầy. + Bí đỏ: Chọ quả bí già, múi to ,vỏ vàng cứng thịt quả dầy c ó mầu da cam sẫm, viền ngoài có mầu xanh, ăn rất bì thơm và ngọt. + Các loại rau xanh: rau xanh là loại rau lấy lá, thân hoặc một bộ phận của thân lá làm thức ăn, là loại rau dùng nhiều nhất trong các loại rau như cải cúc, cải thảo, cải xanhchúng là loại rau cung cấp vitamin có giá trị cao nhất. Do đó hàm lượng chất sắt trong rau xanh cũng rất lớn, tỷ lệ hấp thụ cũng tương đối cao. Nên trọn các loại rau tươi non, mập mạp, không bị sâu, không có lá vàng, cây rau vẫn nguyên vẹn. + Cách chọn dưa hấu: Khi nhìn bằng mắt thì thấy vân quả rõ dàng, độ đậm nhạt rõ dàng. Với những quả vỏ đem thì vỏ đen xẫm có ánh. Cho dù là loại nào thì cuống dưa phải lõm vào, gà cuông dưa có mầu xanh lục, là quả dưa chín. Dùng ngón tay ấn vào vỏ dưa, thấy dưa cứng là dưa ngon, nếu vỏ mềm là dưa loại. Dưa càng chín thì vỏ dưa càng nhẵn thì dưa càng nhẹ. Nếu cùng loại quả nào nhẹ thì đó là quả ngon nếu quả nhẹ thì là dưa chưa chín. Dùng tay vỗ vào vỏ dưa mà phát ra tiếng kêu thanh, tay cầm thấy dung là dưa chín. + Khoai tây: Còn được goi là đậu đất, nó bao gồm các hợp chất cacbon thủy hóa (chủ yếu là tinh bột) tương đối cao, thông thường đều là 12-25%, vì thế nó cung cấp cho con người một năng lượng rất lớn. Khi chon khoai tây nên chọn củ tròn đều, da nhẵn, không có khuyết điểm, không bị sâu ăn, không có nốt bệnh, củ to đều là khoai chất lượng tốt. *Cách chọn một số loại thực phẩm : + Khi kiểm tra chất lượng trứng : Ta nhìn bên ngoài và cảm giác khi sờ tay nguyên liệu bao ngoài nhẵn không có độc tố, khi bỏ lớp bùn bao ngoài thì vỏ trứng nhẵn đều. Dùng trứng gõ nhẹ trên mặt bàn cảm giác thấy trứng hơi nảy lên. Khi lắc thì không có tiến động, cũng có thể dung tay trái để cầm trứng còn tay phải thì gõ nhẹ đàu nhỏ của trứng thấy trứng hơi rung rung và có tính đàn hồi là trứng tốt. + Cua đồng : Ta nên chọn con to vừa, con cua có yếm to thừờng vỏ mỏng hơn, nhiều thị. Con cua đực, yếm nhỏ, càng to, vỏ cua dầy. + Cá : Khi mua lên chọn con to, mình dầy, đầu nhỏ,vẩy cá sáng sạch và xếp đều ở trên cơ thể cá, mang cá khép chặt có mầu hơi hồng, không có mùi lạ, hậu môn nhỏ sạch. Cá không còn tươi thì mắt cá đục, con ngươi lõm vào, bị choc vẩy, mang cá mở to, có mầu đen, thịt cá mền, xương cá tách ra. + Tôm đồng : nên chọn con càng nhỏ mình dài, tròn thân vỏ mỏng. Tôm còn sống là ngon nhất. Thịt tôm còn trong chưa chuyển mầu trắng đục hay hồng. Không nên chọn tôm gày đầu, có vết đen, óp, vỏ mền mầu xám đục. Vỏ và thịt ngả mầu vàng mùi ươn hôi. + Gà : Nếu là gà mổ sẵn thì nên chọn những con mắt nhắm, da sáng, bên ngoài khô và hơi ướt, không dính tay, vết lõm khi ấn tay vào ngay lập tức trở về trạng thái ban đầu, mùi vị bình thường, sau khi đun nấu canh thịt trong mỡ nổi lên bề mặt có mùi thơm. Còn nếu gà còn sống thì chọn nhưỡng con gà khỏe mạnh, lông mầu sáng bóng, mầu đỏ tươi, chân thẳng nhẵn và không đóng vẩy, ức đầy và không ướt ở phần hậu môn. Chọn những con gà bánh tẻ, mỏ nhọn da có mầu vàng lườn đầy xách nặng tay. + Thịt lợn : Với những miếng thịt tươi sẽ có màng ngoài khô, màu sắc đỏ tươi hoặc đỏ sẫm, óng ả. Mỡ có mầu sắc, độ rắn bình thường, nếu thịt đã ôi sẽ có màu hơi thâm hoặc xanh nhạt không bóng có thể có nhớt hoặc mùn khó chịu. Những miếng thịt tươi sẽ có lát ắt bình thường, sáng, khô, còn miếng thịt hỏng lát cắt màu sắc tối và hơi ướt. Miếng thịt tươi sẽ có độ rắn chắc đàn hồi cao khi dùng ngón tay ấn vào miếng thịt sẽ tháy không để lại vết lõm không bị dính nếu miếng thịt dã bị ôi thì ngược lại. + Chọn thịt bò : Thịt bò ngon co mầu đỏ tươi, mỡ bò phải có mầu vàng tươi gân mầu trắng và cứng khi ấn vào. Thớ thịt bò nhỏ, mềm, không quá mịn. Lấy tay ấn vào thớ thịt thấy thịt có độ đàn hồi tốt không dính tay và không có mùi hôi. Thịt bò mầu tái xanh, có những nốt trắng tròn giữa các thớ thịt là bò bị sên, bị sán hay bị gạo. Các loại thịt mà có mùi hôi cũng không nên chọn. + Chọn mua gạo : gạo tốt là loại gạo có hạt tròn đẹp, khô, không có sâu mọt, không có bụi cám, ngửi có mùi thơm. Loại chất lượng kém là loại sắc xám, hạt gạo dễ vỡ vụn, có mùi ẩm mốc. Thực hiện vệ sinh an toàn thực phẩm từ khâu sơ chế đến khâu chế biến phải theo quy trình bếp một chiều, không để dụng cụ sống chín lẫn lộn . Rau quả cần rửa sạch dưới vòi nước chảy, không nên cắt nhỏ ngâm nước, xương thịt cần chần qua nước sổi rữa sạch mới đem sơ chế, chế biến để giảm bớt các độc tố. Biện pháp 5 : Cách chế biến thức ăn cho trẻ Đây là khâu quyết định một bữa ăn đạt độ cảm quan cao. Để trẻ ăn ngon, hết suất thì thức ăn phải có mùi vị thơm ngon hấp dẫn, thường xuyên thay đổi cách chế biến. Trong quá trình nấu nướng, biết cách phối hợp với từng món ăn để tạo nên mùi vị đặc trưng. - Khi chế biến thức ăn cho trẻ tôi giảm bớt sử dụng muối nên tăng cường lượng nước mắm rất dinh dưỡng (nước mắm có bổ sung chất sắt) phối hợp thêm một số loại rau quả có chứa nhiều vitaminC để có tác dụng cho việc hấp thụ chất sắt, phòng chống được các bệnh khi chuyển mùa. VD: Như rau đay hàm lượng vitamin C là 77, rau mồng tơi là 72, cải bắp 30, cà chua 40, bí ngô 40 Tăng lượng thức ăn nhiều canxi giúp cho sự phát triển chiều cao của trẻ, kết hợp với việc uống sữa hàng ngày. Một lưu ý là: Khi sơ chế thức ăn cần phải chú ý cắt thái nhỏ hoặc xay nhỏ các loại rau, thực phẩm thịt,cá, và khi chế biến phải nấu mềm, nhừ để trẻ dễ ăn, dễ tiêu hoá. * Tôi xin được trình b
File đính kèm:
sang_kien_kinh_nghiem_mot_so_kinh_nghiem_che_bien_mon_an_cho.doc