Báo cáo biện pháp Một số biện pháp giúp trẻ 5-6 tuổi phát triển ngôn ngữ thông qua hoạt động kể chuyện sáng tạo
7. Tuyên truyền kết hợp với phụ huynh.
Như chúng ta đã thấy môi trường tiếp xúc của trẻ chủ yếu là gia đình và nhà trường. Chính vì vậy việc kết hợp giữa gia đình và nhà trường là một biện pháp không thể thiếu. Phụ huynh chính là nhân tố quết định trong việc tạo nguồn nhiên liệu của góc văn học để phát triển ngôn ngữ cho trẻ.
Trong cuộc họp phụ huynh đầu năm tôi nêu tầm quan trọng của lĩnh vực phát triển ngôn ngữ cho trẻ, đặc biệt là thông qua hoạt động kể chuyện sáng tạo. Hàng tháng tuyên truyền với phụ huynh qua các biểu bảng nêu lên nội dung về chủ điểm, về các câu chuyện sáng tạo của cô và trẻ. Qua đó phụ huynh thấy được ngôn ngữ của trẻ phát triển như thế nào và có biện pháp kích thích sự phát triển ngôn ngữ cho trẻ tại gia đình.
Ví dụ: Cô trao đổi với phụ huynh về những câu chuyện sáng tạo trẻ đã kể, yêu cầu phụ huynh về nhà cho trẻ kể lại câu chuyện đó hoặc kích thích trẻ kể các câu chuyện khác. Như vậy ngôn ngữ của trẻ được phát triển một cách phong phú và đa dạng.
Huy động phụ huynh đóng góp tiền ủng hộ tạo góc văn học hoặc thu nhập những nguyên vật liệu sẵn có, dễ tìm như báo hoạ mi, vải vụn, len vụn, các vỏ hộp, mút xốp kết hợp trong và ngoài giờ đón trả trẻ để trao đổi với phụ huynh.
Làm bản tin về chương trình dạy theo chủ đề trong tuần để phụ huynh biết và phối kết hợp với giáo viên rèn thêm cho trẻ ở nhà.
Vận động phụ huynh hỗ trợ vật liệu, nguyên liệu như: giấy, sách, những lọ nhựa, quần áo cũ, vải vụn .
Có thể nói công tác tuyên truyền với phụ huynh là một việc làm rất quan trọng trong việc dạy trẻ kể chuyện sáng tạo để phát triển ngôn ngữ cho trẻ.
IV. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm
Qua quá trình áp dụng các biện pháp giúp trẻ mẫu giáo lớn phát triển ngôn ngữ thông qua hoạt động kể chuyện sáng tạo tôi rất phấn khởi khi kết quả đạt được như sau:
1. Đối với trẻ:
Bảng điều tra thực trang sau khi thực hiện giải pháp. Tổng số trẻ: 32 trẻ
TT
Nội dung, tiêu chí khảo sát
Kết quả trước khi thực hiện Kết quả sau khi thực hiện
Đạt Tỷ lệ % Chưa đạt Tỷ lệ % Đạt Tỷ lệ % Chưa đạt Tỷ lệ %
1 Tự tin trong giao tiếp 16 50 16 50 27 84 5 16
2 Kỹ năng hợp tác cho trẻ 14 44 18 56 28 81 4 12
3 Trẻ hứng thú tham gia kể chuyện 17 53 15 47 30 94 3 6
4 Biết kể chuyện sáng tạo 12 38 20 62 28 88 4 12
5 Ngôn ngữ rõ ràng, mạch lạc 20 63 12 37 31 97 1 3
Tóm tắt nội dung tài liệu: Báo cáo biện pháp Một số biện pháp giúp trẻ 5-6 tuổi phát triển ngôn ngữ thông qua hoạt động kể chuyện sáng tạo
![Báo cáo biện pháp Một số biện pháp giúp trẻ 5-6 tuổi phát triển ngôn ngữ thông qua hoạt động kể chuyện sáng tạo Báo cáo biện pháp Một số biện pháp giúp trẻ 5-6 tuổi phát triển ngôn ngữ thông qua hoạt động kể chuyện sáng tạo](https://s1.skkn.com.vn/hrtx7fcnxiya0bxj/thumb/2022/10/13/bao-cao-bien-phap-mot-so-bien-phap-giup-tre-5-6-tuoi-phat-tr_SKPpA0heZ7.jpg)
giáo dục phát triển ngôn ngữ khối mẫu giáo lớn MỤC TIÊU THỜI GIAN NỘI DUNG - HOẠT ĐỘNG Nghe hiểu lời nói 1.1.Thực hiện được các yêu cầu trong hoạt động tập thể, ví dụ” các bạn có tên bắt đầu bằng chữ cái H đứng sang bên phải, các bạn có tên bắt đầu bằng chữ D đứng sang bên trái ” Tháng 9,10 *Thơ : - Bàn tay cô giáo, ước mơ của Tý, Bé học toán, Gà học chữ, Trăng ơi từ đâu tới ... *Truyện : - Thỏ trắng biết lỗi, món quà của cô giáo, mèo con và quyển sách, cô bé hoa hồng *Đồng dao ,ca dao : - Thằng Bờm, chú Cuội - Rềnh rềnh ràng ràng, đi cầu đi quán ... *Làm quen chữ cái : - Làm quen chữ cái: o,ô,ơ; a,ă,â. - Trò chơi ôn luyện các chữ cái . *Hoạt động khác: - Làm theo các yêu cầu, chỉ dẫn của giáo viên trong các hoạt động sinh hoạt. Giáo viên đưa ra các câu hỏi trong các hoạt động - Phát hiện tình tiết sai trong chuyện. - Lắng nghe và gọi tên âm thanh thiên nhiên trong cuộc sống ... - Kể chuyện sáng tạo: + Nghĩ kết cho câu chuyện + Nghĩ tình tiết cho câu chuyện + Kể sáng tạo về đồ vật, con vật .. + Kể chuyện theo tranh + Kể chuyện theo tình huống + Kể lại câu chuyện theo trí tưởng tượng của trẻ, theo cách của trẻ . - Tạo cho trẻ thói quen đọc sách, đọc truyện vào một thời kỳ nhất định trong ngày (Đọc sách, truyện cho trẻ trước khi ngủ trưa ) - Giới thiệu cho trẻ về cuốn sách truyện mới . - Trò chuyện về cách gữi gìn sách, truyện - Phân biệt phần mở đầu và kết thúc của sách truyện . - “Đọc “truyện qua các tranh vẽ - Làm sách truyện tự tạo - Trò chuyện và dạy trẻ nhận biết các ký hiệu thông thường trong cuộc sống, biển chỉ dẫn ... - Nhận biết các chữ cái trong thẻ tên, nhận dạng tập phát âm chữ cái trong thẻ tên . - Trò chơi: Nghe tiếng nói đoán tâm trạng, làm theo chỉ dẫn 1.2. Hiểu nghĩa từ khái quát: Phương tiện giao thông, động vật, thực vật, đồ dùng (đồ dùng gia đình , ...) Cả năm 1.3. Lắng nghe và nhận xét ý kiến của người đối thoại . Cả năm 2.Sử dụng lời nói trong cuộc sống hàng ngày: 2.1 Kể rõ ràng, có trình tự về sự việc, hiện tượng nào đó để người nghe có thể hiểu được . Cả năm 2.8. Sử dụng các từ: Cảm ơn, xin lỗi, xin phép, dạ, vâng...phù hợp với tình huống . Tháng 9,10,11 2.9. Điều chỉnh giọng nói phù hợp với ngữ cảnh ... Cả năm 3. Làm quen với việc đọc viết 3.1. Chọn sách, truyện để “đọc “ và xem Tháng 9,10,11 3.2. Kể chuyện theo tranh minh họa và kinh nghiệm của bản thân Tháng 9,10,2,4. 3.3. Biết cách đọc sách, đọc truyện từ trái sang phải, từ trên xuống dưới, từ đầu câu chuyện đế cuối truyện . 3.4 Nhận ra kí hiệu thông thường: Nhà vệ sinh, nơi nguy hiểm, lối ra, cấm lửa, biển báo giao thông Tháng 9, 10 3.5. Nhận dạng chữ cái trong bảng chữ cái tiếng việt. Cả năm 3.6. Tô và đồ chữ ,sao chép một số kí hiệu, chữ cái, tên của mình Cả năm 2. Tạo môi trường hoạt động cho trẻ kể chuyện sáng tạo. Tạo môi trường cho trẻ hoạt động là rất cần thiết trong chương trình đổi mới Hiện nay, nếu cô tạo được môi trường cho trẻ hoạt động tốt thì sẽ kích thích trẻ phát triển ngôn ngữ, tham gia vào các hoạt động và kết quả đạt được rất cao. Vì thế ngay từ đầu năm học tôi đã đi sâu vào tạo môi trường bằng cách đưa hình ảnh nhân vật của các câu chuyện nổi bật vào góc văn học và một số góc trong và ngoài lớp học thể hiện trên các mảng tường. Vẽ và sưu tầm một số bộ truyện tranh ngoài chương trình để đưa vào giảng dạy, vận động phụ huynh đóng góp truyện tranh đưa vào góc văn học cho trẻ hoạt động thường ngày. Những câu chuyện được thể hiện trên các mảng tường trong không gian to đã giúp trẻ dễ tri giác, trẻ được thảo luận, bàn bạc về câu chuyện đó. Từ đó trẻ biết vận dụng những kiến thức đó vào kể chuyện sáng tạo một cách dễ dàng. Ngoài việc tạo những bức tranh trên mảng tường, những tập truyện tranh chữ to tôi còn đi sâu làm một số đồ dung trực quan cho trẻ hoạt động như: một số con rối dẹt có bánh xe, có cử động tay chân và tận dụng những truyện tranh cũ, những sản phẩm vẽ của trẻ, cắt dán bồi bìa cứng cho trẻ ghép tranh kể chuyện sáng tạo hoặc cắt dời các con vật cho trẻ tự chọn các con vật đó để kể chuyện sáng tạo theo ý tưởng của mình. Điều đặc biệt hơn nữa tôi đầu tư suy nghĩ và làm ra các loại rối tay cho trẻ hoạt động. Thực tế tôi nhận thấy đồ dung làm bằng rối tay hầu như ở các lớp không có cho trẻ hoạt động, qua nghiên cứu tìm tòi tôi đã vận dụng làm từ các quả bóng, chổi rơm, đĩa nhựa đồ chơiđể làm mặt con rối sau đó dùng vải hoặc len móc làm váy, thân tay để khi trẻ sử dụng không bị thô và cứng. Các khuôn mặt có thể thay đổi tuỳ theo nội dung, nhân vật của câu chuyện trẻ kể. Qua cách nghĩ và làm như vậy tôi đã tạo ra một góc văn học với đầy đủ chủng loại về đồ dung trực quan đa dạng phong phú, đã giúp trẻ hứng thú tham gia vào hoạt động và nhiều ý tưởng hay khi trẻ kể chuyện sáng tạo. Bên cạnh đó trong giờ hoạt động ngoài trời tôi còn tận dụng những bức tranh tường ở trong trường bằng cách gợi mở cho trẻ cùng nhau kể chuyện về những bức tranh đó hoặc có các con vật trong sân trường tôi cũng gợi mở cho trẻ thi nhau kể chuyện về các con vật đóhình thức này đã giúp trẻ em có nhiều ý tưởng sáng tạo hay và có ý thức thi đua để đạt kết quả tốt. Tôi luôn tận dụng diện tích phòng học, chú ý bố trí sắp xếp các học cụ, đội hình để tạo môi trường học tốt và thoải mái cho trẻ. Khi thực hiện các hoạt động làm quen văn học thể loại truyện kể mà trọng tâm là dạy kể chuyện sáng tạo thì tôi luôn tận dụng không gian lớp học để trưng bày các dụng cụ kể chuyện, sắp đặt tranh và các con rối sao cho trẻ dễ sử dụng, kích thích trẻ hoạt động tích cực hơn. Bản thân tôi trước khi tổ chức hoạt động cũng phải tự luyện giọng kể, cách sử dụng tranh, sách tranh, rối mô hình... để giúp trẻ cảm thụ được tác phẩm văn học đó là một cách tốt nhất. Tạo môi trường cho trẻ kể chuyện sáng tạo là một việc làm vô cùng quan trọng bởi nó là chỗ dựa, là cơ sở vững chắc cho trẻ kể chuyện sáng tạo. Đòi hỏi cô giáo phải biết tạo cảm xúc cho trẻ bằng các con vật ngộ nghĩnh, đáng yêu, đồng thời cũng phải biết hướng lái, gợi mở cho trẻ có cảm xúc tích cực khi tham gia hoạt động kể chuyện sáng tạo. Qua nội dung các bức tranh, các nhân vật, các con rối trẻ được xem và nói lên nhận xét của mình về các đồ dung đó. Như vậy ngôn ngữ cuả trẻ được phát triển một cách phong phú và đa dạng. 3. Dạy trẻ cách sử dụng nhân vật phù hợp với ngôn ngữ lời kể sáng tạo. Bên cạnh một môi trường hoạt động với đầy đủ các loại đồ dung trực quan đa dạng phong phú, thu hút sự hứng thú tham gia kể chuyện sáng tạo của trẻ thì chúng ta còn phải dạy trẻ cách sử dụng nhân vật phù hợp với ngôn ngữ lời kể sáng tạo. Khi dạy trẻ sáng tạo tôi đã chuẩn bị cho trẻ những tập truyện tranh sưu tầm bằng cách đọc kể cho trẻ nghe ở các giờ đón, giờ trả trẻ và giở chơi hang ngày. Đây là hình thức cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học, là cơ sở cho trẻ có kiến thức vững vàng khi thực hiện kể chuyện sáng tạo. Qua cách làm quen như vậy trẻ biết đánh giá, nhận xét về đặc điểm tính cách của các nhân vật thông qua ngôn ngữ nói của mình. Ví dụ: Gà con xinh đẹp đáng yêu, sói già gian ác, bà tiên ông bụt thì tốt bụng còn phù thuỷ thì độc ác. Bên cạnh đó tôi còn định hướng cho trẻ quan sát các tranh chuyện, cho trẻ xem qua đĩa hình các câu chuyện. Đồng thời kết hợp tri giác với đàm thoại giữa cô và trẻ, giúp trẻ nhận xét đánh giá nội dung truyện một cách chính xác và nói lên ý tưởng của mình qua sự nhận thức. Tôi dạy trẻ kể chuyện theo từng nhóm, theo thời gian thực hiện một tuần hoặc hai tuần, kết hợp lồng ghép các môn học khác, các trò chơi để củng cố và khắc sâu kiến thức, mở rộng vốn hiểu biết về thế giới xung quanh cho trẻ Sau đây là một số cách dạy trẻ sử dụng đồ dùng trực quan. Dạy trẻ sử dụng rối tay: dạy trẻ sử dụng từng con một, kết hợp với lời nói, ngôn ngữ biểu cảm cùng với cách diễn rối qua cử động các con rối đi lại. Dạy trẻ ghép tranh kể chuyện: chọn những tranh mà trẻ thích ghép thành một dải câu chuyện sau đó kể từng tranh kết hợp với lời nói chỉ dẫn thông qua các nhân vật trong tranh. Dạy trẻ ghép các nhân vật kể chuyện: chọn những nhân vật mà trẻ thích, sau đó ghép các nhân vật với nhau tạo thành một câu chuyện theo ý tưởng của trẻ. Dạy trẻ kể chuyện bằng sa bàn: chọn những nhân vật mà trẻ thích kết hợp di chuyển các nhân vật đó trên sa bàn. Nói đến đâu đưa nhân vật ra đến đó, lời kể đi theo nhân vật sử dụng. Qua cách dạy trẻ tôi đã tiến hành tổ chức một giờ hoạt động có chủ đích kể chuyện sáng tạo, chủ điểm thế giới động vật như sau: Bước 1: Hát bài “ Gà trống mèo con và cún con”. Hỏi trẻ trong bài hát có những con vật gì? Bước 2: Nghe cô kể mẫu chuyện sáng tạo của cô, cô sử dụng rối kể 1 lần. Đàm thoại với trẻ về câu chuyện của cô (tên nhân vật, đặc điểm nhân vật, đặt tên cho câu chuyện). Bước 3: Trẻ đi chọn đồ dùng trực quan mà trẻ yêu thích. Cô gợi mở ý tưởng cho trẻ bằng cách mượn một con vật mà trẻ đã chọn và kể ngắn gọn vài câu để trẻ biết cách kể chuyện sáng tạo. Bước 4: Trẻ kể chuyện sáng tạo theo nhóm, cá nhân. Cô cho trẻ đánh giá và nhận xét câu chuyện của bạn kể. Theo dõi cách sử dụng đồ dung trực quan của trẻ để cô góp ý nhận xét. Qua cách làm này, bước đầu tôi đã thành công trong việc thực hiện dạy trẻ kể chuyện sáng tạo, giúp trẻ linh hoạt sử dụng đồ dung trực quan kết hợp với ngôn ngữ nói rõ ràng mạch lạc, có kỹ năng tổng hợp về “ mắt nhìn, miệng nói, tai nghe, tay sử dụng”. Sau đây là một số câu chuyện của trẻ khi thực hiện kể chuyện sáng tạo: * Câu chuyện “Con lợn nhựa của tôi” tác giả Đăng Dũng với đồ dùng là một con lợn nhựa được cháu thể hiện như sau: Chủ nhật tớ được về quê thăm bà. Ở quê bà tớ nuôi rất nhiều lợn, các con lợn rất to và ăn rất nhiều rau với cám. Thấy tớ thích con lợn đó, bà tớ liền mua cho tơ một con lợn, nhưng đó là con lợn nhựa. Con lợn nhựa của tớ nó chẳng ăn được gì mà nó chỉ giúp tớ cất tiền. Đến tết ai mừng tuổi là tớ cho vào con lợn nhựa này để gửi mẹ mua quần áo. Tớ rất yêu quý co lợn nhựa này của tớ. * Câu chuyện “Bác Voi tốt bụng” của cháu trí, Thiện, Hải Anh và Thu Hiền. Đồ dùng là con gà, vịt, voi từ sản phẩm vẽ của trẻ bồi bìa cứng và làm rối tay, câu chuyện được các bé thể hiện như sau: + Bạn vịt bầu ơi có đoi chơi với tớ là gà trống không. + Ừ hôm nay trời đẹp chúng mình cùng đi chơi nhé. + Chúng mình đến vườn hoa kia chơi nhé! ở đó có nhiều trò chơi thích lắm. + Hai bạn gà, vịt mải chơi đến khi trời tối không biết đường về nữa, cả hai cùng khóc hu hu + Lúc đó bác voi xuất hiện và nói đừng khóc nữa lên đây bác đưa về. + Hai bạn cùng trèo lên lưng bác voi đưa về, từ đó hai bạn không dám đi chơi xa. Ở câu chuyện này ba cháu sử dụng rối rất tốt. Các cháu đã biết kết hợp với nhau sử dụng các nhân vật phù hợp ăn khớp với lời kể. Ngôn ngữ của các cháu được thể hiện một cách rất tự nhiên và phong phú. Trong quá trình nghiên cứu và tiến hành kể chuyện sáng tạo đến nay ở lớp tôi đa số trẻ đã kể chuyện sáng tạo theo ý tưởng của mình mà kgông cần sự gợi ý của cô. Từ những việc làm đó không những trẻ sử dụng thành thạo đồ dung trực quan về các con vật mà còn biết vận dụng sử dụng đồ dùng trực quan ở các chủ đề khác. Thông qua các câu truyện sáng tạo của trẻ, trẻ sử dụng các ngữ điệu,ngắt nghỉ để truyền đạt thái độ, tình cảm của mình đối với tác phẩm. Trẻ bắt chước giọng kể diễn cảm của cô, trẻ có thể hiểu được một từ dùng với đồ vật này lại có thể vào các đồ vật khác nữa. Từ đó ngôn ngữ của trẻ phát triển mạnh mẽ, vốn từ được làm giàu thêm và qua đó trẻ cảm nhận được sự phong phú của ngôn ngữ mẹ đẻ. 4. Chú ý rèn nề nếp, rèn kỹ năng và kích thích sự sáng tạo của trẻ: Việc tổ chức các hoạt động ở trường mầm non nói chung và tổ chức cho trẻ học hoạt động kể chuyện sáng tạo nói riêng được diễn ra dưới nhiều hình thức khác nhau. Do đó việc tổ chức cho trẻ thảo luận nhóm cũng phải được tổ chức dưới nhiều hình thức khác nhau nhằm rèn luyện kỹ năng thảo luận nhóm để phục vụ tốt hơn cho hoạt động kể chuyện sáng tạo và các tiết học khác. Có rất nhiều hình thức tổ chức cho trẻ hoạt động thảo luận nhóm sau đây tôi xin đưa ra một số hình thức cơ bản thường tổ chức ở các trường mầm non như sau: Hoạt động có chủ đích của trẻ ở trường mầm non đó là các tiết học, với những đặc trưng của tiết học giáo viên có thể sử dụng các bước của quy trình thảo luận nhóm cho trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi học hoạt động kể chuyện sáng tạo áp dụng vào các môn học khác để giúp trẻ hình thành những kỹ năng cơ bản nhất của hoạt động kể chuyện sáng tạo. Tăng cường tổ chức hoạt động nhóm: Tạo cho trẻ việc làm theo cặp hoặc nhóm lớn, nhóm nhỏ, trẻ có nhiều cơ hội học hỏi lẫn nhau, đàm phán với bạn, học cách lựa chọn giải quyết vấn đề cùng nhau, hoạt động nhóm sẽ cho giáo viên quan sát trẻ ở các môi trường khác nhau. Chia nhóm, tạo nhóm nên linh hoạt: Dựa trên sự lựa chọn của trẻ ,mong muốn cùng chung nhu cầu hoặc yêu cầu, sở thích, hứng thú. Dựa trên sự lựa chọn của giáo viên mong muốn nhóm trẻ cần hợp tác để giải quyết nhiệm vụ, yêu cầu, tạo thói quen làm việc cho trẻ. Để nhóm trẻ hoạt động hiệu quả, giáo viên cần làm việc với mỗi nhóm nhỏ để đảm bảo trẻ có thể thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập . VD: Trong truyện “Cây rau của thỏ út ” tôi cho trẻ sử dụng bộ đồ chơi sáng tạo là “Hộp quà kì diệu” tôi cho đại diện của nhóm lên bấm đèn chọn bức tranh có nội dung câu chuyện và nhóm đó phải kể lại chuyện tương ứng với bức tranh Hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo của lứa tuổi mầm non nên nó có ý nghĩa lớn đối với hoạt động kể chuyện sáng tạo. Khi tổ chức cho trẻ chơi giáo viên chia lớp thành nhiều nhóm nhỏ để tổ chức cho trẻ chơi dưới hình thức thi đua, chơi cùng nhau, chơi cạnh nhau, nhóm này giao lưu liên kết với các nhóm kháccho trẻ cùng nhau thảo luận để tìm ra nội dung chơi, chủ đề chơi, luật chơi, cách chơi phù hợp với nhiệm vụ. Hoạt động ngoài trời: Khi tổ chức cho trẻ quan sát giáo viên sử dụng hình thức quan sát theo nhóm, tôi tổ chức cho trẻ quan sát cùng một đề tài, nhưng mỗi nhóm quan sát một bộ phận khác nhau sau đó giáo viên cho trẻ trình bày những gì mình vừa được quan sát, được nhìn. Như thế trẻ không chỉ được nghe các bạn nói mà trẻ còn được nhìn thấy sự vật thật từ đó sẽ hình thành biểu tượng chính xác hơn về sự vật hiện tượng. 5. Lồng ghép các môn học khác khi dạy trẻ kể chuyện sáng tạo. Theo phương pháp dạy học tích hợp, với môn làm quen văn học có thể lồng ghép, kết hợp với tất cả các môn khác và giúp cho các bộ môn khác trở lên sinh động hơn. Ví dụ như: * Môn âm nhạc hoạt động bổ trợ đề tài: Câu truyện “Nhổ củ cải” . Cho trẻ vận động theo bài “ Củ cải trắng”. * Môn tìm hiểu môi trường xung quanh chủ đề: Động vật nuôi trong gia đình, câu truyện “ Gà trống, mèo con và cún con ”. Trẻ biết tên, đặc điểm, nơi sống của một số con vật nuôi trong gia đình. * Môn toán: Tên bài dạy: Cao hơn- thấp- hơn, câu chuyện “ Cây khế”, trẻ áp dụng được sự so sánh đặc điểm về ngoại hình của hai anh em . * Môn làm quen chữ cái: Luyện phát âm qua trò chơi tìm chữ l- n- m cho trẻ phát âm. Với lời kể diễn cảm, hấp dẫn đã làm rung động người nghe, nhưng biết tích hợp các môn học khác thì còn hay hơn vì nó làm thay đổi không khí, làm thay đổi trạng thái khi kể chuyện. Bằng những lời ca, lời đối thoại, những câu đố, những bài đồng dao, ca dao hay một số trò chơi xen lẫn. Ví dụ: Bài thơ “Thỏ bông bị ốm” “Ong và bướm”, “Cá vàng bơi”.hoặc cho trẻ đọc thuộc các câu đố về con chó, mèo, lợn, cá, gàhay một số bài đồng dao, ca dao “Vè chim”, “Đi cầu đi quán”. Âm nhạc là môn bổ trợ cho rẻ làm quen với tác phẩm văn học, dễ gây ấn tượngcho người xem, vì thế tôi cho trẻ hát thuộc các bài hát: “ Thương con mèo”, “Một con vịt”, “đố biết con gì”, “Trời nắng trời mưa”giúp trẻ khi kể chuyện về con vật nào trẻ có thể hát về các con vật đó phù hợp với nội dung câu chuyện. Trò chơi là hình thức chuyển tiếp giữa các lần kể hay thay cho phần củng cố câu chuyện mà các tiết dạy thường áp dụng. Tôi cho trẻ chơi một số trò chơi ở dạng động như trò chơi: Mèo và chim sẻ, gà gáy vịt kêu, trời nắng trời mưa, cáo và thỏ Việc tích hợp các môn học khác, các trò chơi vào cho trẻ kể chuyện sáng tạo là việc cung cấp thêm một số kiến thức bổ trợ cho câu chuyện sinh động hơn. Ở lứa tuổi này tâm lý của trẻ thường mau nhớ chóng quên. Vì vậy vào giờ đón trả trẻ tôi đưa trẻ vào góc văn học để hướng dẫn trẻ kiến thức mới và củng cố kiến thức cũ. Đây là hình thức cho trẻ trải nghiệm những gì mình có sẵn và học tập ở cô và bạn, trẻ cảm thấy thoải mái và tự tin hơn. Việc tích hợp các môn học khác cô giáo phải linh hoạt, lựa chọn nội dung sao cho phù hợp với nội dung câu chuyện, giúp trẻ tham gia vào hoạt động một cách tích cực nhất và ngôn ngữ của trẻ được phát triển mạnh mẽ nhất. 6. Tổ chức ôn luyện mọi lúc mọi nơi, ôn luyện thông qua lễ hội Ôn luyện mọi lúc mọi nơi cũng là biện pháp giúp trẻ ổn định, thông qua cách hoạt động tổ chức ngày lễ hội tổ chức cho trẻ hoạt động kể chuyện, đóng kịch, theo một chương trình biểu diễn văn nghệ mà 100% trẻ được tham gia nhằm giúp trẻ hứng thú với bộ môn làm quen với văn học thể loại truyện kể cho trẻ. Ví dụ : Ngày hội 8-3 trẻ kể về “ Em bé quàng khăn đỏ” hay ngày tết 1-6 kể về Bác Hồ với thiếu nhi, hay ngày 22-12 trẻ kể chuyện sáng tạo về chú bộ đội, hoặc hội thi bé kể chuyện giỏi. 7. Tuyên truyền kết hợp với phụ huynh. Như chúng ta đã thấy môi trường tiếp xúc của trẻ chủ yếu là gia đình và nhà trường. Chính vì vậy việc kết hợp giữa gia đình và nhà trường là một biện pháp không thể thiếu. Phụ huynh chính là nhân tố quết định trong việc tạo nguồn nhiên liệu của góc văn học để phát triển ngôn ngữ cho trẻ. Trong cuộc họp phụ huynh đầu năm tôi nêu tầm quan trọng của lĩnh vực phát triển ngôn ngữ cho trẻ, đặc biệt là thông qua hoạt động kể chuyện sáng tạo. Hàng tháng tuyên truyền với phụ huynh qua các biểu bảng nêu lên nội dung về chủ điểm, về các câu chuyện sáng tạo của cô và trẻ. Qua đó phụ huynh thấy được ngôn ngữ của trẻ phát triển như thế nào và có biện pháp kích thích sự phát triển ngôn ngữ cho trẻ tại gia đình. Ví dụ: Cô trao đổi với phụ huynh về những câu chuyện sáng tạo trẻ đã kể, yêu cầu phụ huynh về nhà cho trẻ kể lại câu chuyện đó hoặc kích thích trẻ kể các câu chuyện khác. Như vậy ngôn ngữ của trẻ được phát triển một cách phong phú và đa dạng. Huy động phụ huynh đóng góp tiền ủng hộ tạo góc văn học hoặc thu nhập những nguyên vật liệu sẵn có, dễ tìm như báo hoạ mi, vải vụn, len vụn, các vỏ hộp, mút xốpkết hợp trong và ngoài giờ đón trả trẻ để trao đổi với phụ huynh. Làm bản tin về chương trình dạy theo chủ đề trong tuần để phụ huynh biết và phối kết hợp với giáo viên rèn thêm cho trẻ ở nhà. Vận động phụ huynh hỗ trợ vật liệu, nguyên liệu như: giấy, sách, những lọ nhựa, quần áo cũ, vải vụn ... Có thể nói công tác tuyên truyền với phụ huynh là một việc làm rất quan trọng trong việc dạy trẻ kể chuyện sáng tạo để phát triển ngôn ngữ cho trẻ. IV. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm Qua quá trình áp dụng các biện pháp giúp trẻ mẫu giáo lớn phát triển ngôn ngữ thông qua hoạt động kể chuyện sáng tạo tôi rất phấn khởi khi kết quả đạt được như sau: 1. Đối với trẻ: Bảng điều tra thực trang sau khi thực hiện giải pháp. Tổng số trẻ: 32 trẻ TT Nội dung, tiêu chí khảo sát Kết quả trước khi thực hiện Kết quả sau khi thực hiện Đạt Tỷ lệ % Chưa đạt Tỷ lệ % Đạt Tỷ lệ % Chưa đạt Tỷ lệ % 1 Tự tin trong giao tiếp 16 50 16 50 27 84 5 16 2 Kỹ năng hợp tác cho trẻ 14 44 18 56 28 81 4 12 3 Trẻ hứng thú tham gia kể chuyện 17 53 15 47 30 94 3 6 4 Biết kể chuyện sáng tạo 12 38 20 62 28 88 4 12 5 Ngôn ngữ rõ ràng, mạch lạc 20 63 12 37 31 97 1 3 Dựa vào bảng kết quả trên, tôi thấy trẻ đến lớp ngoan, thích được đến lớp, thích được tham gia hoạt động văn học Trẻ hứng thú tham gia hoạt động kể chuyện ở mọi lúc mọi nơi, mạnh dạn tụ tin khi biểu diễn, đạt được các mục tiêu yêu cầu từng bài học đề ra. Trẻ đã có khả năng tập trung chú ý lâu, khả năng quan sát nhanh, khả năng phán đoán, suy luận, tưởng tượng phong phú. Bằng các trò chơi, các thủ thuật gây hứng thú kết hợp với các đồ dùng trực quan phù hợp với nội dung bài dạy, các hoạt động cho trẻ phát triển ngôn ngữ thông qua kể chuyện sáng t
File đính kèm:
bao_cao_bien_phap_mot_so_bien_phap_giup_tre_5_6_tuoi_phat_tr.doc